Begin juni hebben ministers Helder (VWS) en Dijkstra (Medische Zorg) in een uitgebreide brief aan de Kamer een overzicht gegeven van de stand van zaken binnen het programma ‘Verbreden en verbeteren van de toets op het basispakket’ (VVTB). Ten opzichte van de Kamerbrief van juni 2023 zijn een aantal zaken iets verder uitgewerkt. What’s new?

In de brief aan de Kamer (pdf) wordt voornamelijk beschreven hoe er wordt gewerkt aan het verbeteren en verbreden van de toets op het basispakket. Inhoudelijk was dat juni vorig jaar al beschreven en op dat specifieke gebied is er dus betrekkelijk weinig ‘echt’ nieuws.

Echter, ten opzichte van de eerdere brief zijn een aantal zaken iets verder uitgewerkt en is er wat meer duidelijkheid over de planning (pdf). Wat zijn die nieuwe elementen?

Actualiseren afwegingskaders

Rond deze zomer wordt het afwegingskader over kosteneffectiviteit afgerond

Het gaat hier om een actualisatie die meer inzicht moet geven in hoe het ZIN omgaat met zowel kwalitatieve- als kwantitatieve aspecten die bij de advisering omtrent kosteneffectiviteit worden gebruikt.

De aspecten ‘duurzaamheid’ en ‘personeelsinzet’ worden bij het pakketbeheer betrokken via het pakketcriterium ‘uitvoerbaarheid’

In de Kamerbrief uit 2023 (pdf) bleef nog in het midden waar ecologische duurzaamheid en personeelsinzet in pakketbeheer zouden worden betrokken. Hoe dit precies gaat werken zal worden beschreven in een actualisatie van het afwegingskader over uitvoerbaarheid dat eind 2024 wordt verwacht.

Omdat het nog best een lastige puzzel is hoe duurzaamheid en arbeidsinzet ingepast kan worden binnen pakketbeheer is daarvoor een onafhankelijke technische commissie ingesteld. Inmiddels is duidelijk dat het advies van die commissie op 1 oktober van dit jaar wordt opgeleverd. Vorig jaar was nog sprake van begin 2024 als oplevermoment.

Begin 2025 een integraal afwegingskader

In het eerste kwartaal van 2025 wordt door het ZIN een integraal afwegingskader opgesteld waarmee inzichtelijk moet worden hoe het ZIN de verschillende pakketcriteria bij de advisering samenhangend kan betrekken.

Aanpassen wet- en regelgeving is aan het volgende kabinet

In de Kamerbrief van 2023 werd al aangekondigd dat het de bedoeling is om de kernelementen van het verbreden en verbeteren van het pakketbeheer ook vast te leggen in wet- en regelgeving.

Uit de huidige Kamerbrief blijkt dat er al wel gewerkt is aan die aangekondigde wetgeving, maar dat besluiten hierover aan een volgend kabinet wordt overgelaten. Het is dus nog even spannend hoe de nieuwe bewindslieden hiermee willen omgaan. Een van de aangekondigde stukken wetgeving betreft de mogelijkheid om als overheid onderzoek naar pakketwaardigheid van zorg dwingend op te leggen. Hierbij is het bijvoorbeeld de vraag of de nieuwe minister, Fleur Agema, dit wel ziet zitten, of dat zij dit vooral als een extra administratieve last voor de zorg ziet. De strijd tegen dat laatste is immers één van haar stokpaardjes.

Meer pakketbeoordeling in alle sectoren

Het ZIN gaat meer pakketbeoordelingen doen in alle zorgsectoren om te bepalen welke zorg deel uitmaakt van de Zvw en de Wlz.

Het doel is om vanaf dit jaar zeven of acht duidingen meer te doen dan in 2023 (elf duidingen). Daarnaast is met het ZIN afgesproken dat er jaarlijks minstens één duiding wordt gedaan met betrekking tot langdurige- of geestelijke gezondheidszorg vanwege de grote maatschappelijke opgaven in deze sectoren.

Wlz-zorg krijgt eigen beoordelingskader

Vorig jaar was al aangekondigd dat ook in de zorg die onder de Wlz valt meer op pakketwaardigheid moet worden getoetst. Inmiddels is duidelijk dat dit lastig kan zijn en dat het bestaande beoordelingskader niet altijd goed toepasbaar is op langdurige zorg. Daarom gaat het ZIN nu een apart beoordelingskader voor de Wlz ontwikkelen. Doel is om dit in het eerste kwartaal van 2025 op te leveren.

Pakketbeheer en de poldercultuur

Er ligt veel pakketbeheer op het bord van het ZIN. Tegelijkertijd wil VWS graag met de diverse veldpartijen afspraken maken over ieders rol rondom pakketbeheer en passende zorg. Zo is er een IZA-werkgroep ‘Beter Pakketbeheer’ die in september met aanbevelingen moet komen over nadere afspraken over de rol en verantwoordelijkheid van de verschillende partijen.

In de Kamerbrief staat een schema dat laat zien hoe VWS aankijkt tegen de verschillende partijen en wat die zouden kunnen doen in het kader van passende zorg.

image-20240626145002-1

Bron: VWS

 

Kennisontwikkeling & regie op onderzoek pakketwaardigheid

In hun brief aan de Kamer gaan ministers Helder en Dijkstra vrij uitgebreid in op het thema kennis en inzicht.

Kort gezegd is het belangrijk dat zoveel mogelijk onderzoek in het kader van passende zorg ook aansluit op de criteria van het pakketbeheer. Bij het maken van subsidievoorwaarden zou er bijvoorbeeld rekening gehouden kunnen worden met de eisen die vanuit pakketbeheer belangrijk zijn. Veel op dit gebied zal aan de orde komen in het programma passende zorg dat ZonMW dit jaar start in opdracht van VWS.

Er zal vooral ingezet gaan worden op het ondersteunen van onderzoek in de niet-medisch specialistische zorgsectoren. Daar is immers nu nog een minder goed ontwikkelde onderzoeksinfrastructuur.

Tot slot is er aandacht voor de zogenoemde ‘oranje zorg’. Van veel zorg is onduidelijk in hoeverre deze bewezen effectief is en dit wordt in het veld ook wel ‘oranje zorg’ genoemd. Het gaat om zorg waarvan de impact op de houdbaarheid van de zorg groot is en waarbij er onzekerheid bestaat over ofwel de pakketwaardigheid, of de gepaste inzet in de praktijk. Om hier meer regie op te kunnen voeren is aanpassing van regelgeving nodig. Dat zal zoals hierboven benoemd door het nieuwe kabinet moeten worden geïnitieerd.

Ook zal bij het programma passende zorg gekeken worden of voor onderzoek naar de effectiviteit van zorg, dat nu in het pakket zit, aparte bekostiging nodig is.

Kortom, er blijft nog veel te onderzoeken en te regelen in het programma, wij kijken dus uit naar de Kamerbrief over de voortgang in 2025!


Door: Leo Melissen

Bron: Axon Healthcare, Ministerie van VWS